Қазақстанда жол камераларының дәлдігін қалай тексереді

Қазақстанда жол камераларының дәлдігін қалай тексереді

4 Тамыз 2026

«ҚазСтандарт» РМК жол жүрісі қағидаларының бұзылуын автоматты түрде тіркейтін аппараттық-бағдарламалық кешендерді салыстырып тексеру жүйесін дамытуда. Бұл жұмыстың негізгі міндеті  өлшемдердің дәлдігін және олардың негізінде әкімшілік шешімдер қабылданатын деректердің нақтылығын қамтамасыз ету болып табылады.

Салыстырып тексеру кезінде мамандар кешендердің автомобильдің жылдамдығын және басқа қозғалыс параметрлерін қаншалықты дәл өлшейтінін тексереді. Жабдықтың қателігі белгіленген рұқсат етілген мәндерден аспауға тиіс.

Мұндай тексеру өлшеу нәтижелерінің нақтылығы мен метрологиялық бақылап тексеруді растауға мүмкіндік береді. Бұл азаматтардың құқықтарын қорғау және автоматты түрде тіркелген материалдар негізінде қабылданған шешімдердің негізділігі үшін тікелей мәнге ие.

«ҚазСтандарт» РМК №1 зертхана басшысы Мақсат Ақылбаев атап өткендей, мұндай кешендерді салыстырып тексеру тек техникалық тұрғыдан ғана маңызды емес.

— Өлшемдердің дәлдігіне айыппұлдардың негізділігі мен азаматтардың автоматты тіркеу жүйесіне деген сенімі тікелей байланысты. Әрбір нәтижені растай алудың болуы және әкімшілік шешімдердің тек нақтыдеректер негізінде қабылдануы маңызды. Бұл әділдік, азаматтардың құқықтарын қорғау және жол жүрісі қауіпсіздігінің мәселесі, - деп Ақылбаев атап өтті.

Мұндай жабдықты сынауға және салыстырып тексеруге қойылатын бірыңғай талаптарды белгілеу үшін ҚазСтандарт екі ұлттық стандартты әзірледі. ҚР СТ 2.760-2025 «Көлік құралдарының жылдамдығы мен қозғалыс параметрлерін өлшеу құралдары. Типін бекіту мақсаттарына арналған сынақтардың типтік бағдарламасы»және ҚР СТ 2.759-2025 «Көлік құралдарының жылдамдығы мен қозғалыс параметрлерін өлшеу құралдары. Салыстырып тексеру әдістемесі».

Жаңа стандарттар кешендерді сынау және салыстырып тексеру рәсімдерін біріздендіруге мүмкіндік берді. Олар жұмыстардың шарттары мен көлеміне, қолданылатын эталондарға, сондай-ақ нәтижелерді бағалау мен рәсімдеуге қойылатын бірыңғай талаптарды белгілейді.

Сондай-ақ, ҚазСтандарт мамандары мемлекеттік реттеу саласына жататынөлшемдер тізбесін пысықтауға қатысты. Енді әрбір кешен үшін нақты орнату орнының координаттарын және уақытты синхрондау қателігін растау қажет.

Бұл бұзушылықтың сол белгіленген орында және дұрыс уақытта тіркелгенін тексеруге мүмкіндік береді. Нәтижесінде болашақта әкімшілік шешімдерді қабылдау кезінде қолданылатын ақпараттың сенімділігі артады.

Жаңа талаптарды орындау үшін ҚазСтандарт эталондық жабдықтың бірнеше бірлігін сатып алды. Жабдықтар паркін кеңейту бірнеше тәуелсіз мамандар тобын құруға мүмкіндік береді. Олар бір уақытта елдің әртүрлі өңірлерінде салыстырып тексеруді жүргізіп, көптеген кешендерді тексере алады.

ҚазСтандарттың Алматы және Алматы облысы бойынша филиалы осындай жұмыстарды жүргізу үшін аккредиттеу саласын кеңейтуде. Қажетті рәсімдер аяқталғаннан кейін филиал мамандары салыстырып тексеруді тікелей өңірде орындай алады.

Болашақта бұл бағытты кәсіпорынның басқа филиалдарында да дамыту жоспарлануда. Ол үшін олар қажетті эталондармен жарақтандырылады, білікті салыстырып тексерушілерді дайындайды және аккредиттеу салаларын кеңейтеді.

Жабдықты салыстырып тексеру оны пайдалану орындарында тікелей жүргізіледі. Мамандар Астана, Алматы, Түркістан және басқа өңірлердегі «Сергек 3.0», «Сергек 4.0», «Korgen Vision 1.0», «Sunqar» және «TRC 1015» кешендеріне тексеру жүргізді.

Жүргізіліп жатқан жұмыс ЖЖҚ бұзушылықтарын тіркеу кезінде қолданылатын өлшемдер нәтижелерінің нақтылығын арттыруға бағытталған.