1 Ақпан 2026
ҚазСтандарт стандарттау, метрология, техникалық реттеу және цифрландыру саласындағы негізгі нәтижелерді, сондай-ақ 2026 жылға арналған басым міндеттерді белгілей отырып, 2025 жылғы жұмысты қорытындылады, -деп «ҚазСтандарт» РМК хабарлайды.
28 қаңтарда «ҚазСтандарт» РМК-да кәсіпорынның 2025 жылғы қызметінің қорытындылары мен 2026 жылға арналған жоспарлары тыңдалды. Негізгі баяндаманы бас директор Мәлік Сәулебай жасады. Отырыстың модераторы ҚР СИМ Техникалық реттеу және метрология комитетінің төрағасы Жанна Есенбекова болды.
— Жанна Есенбекова отырысты аша отырып, күн тәртібінде — «ҚазСтандарт» РМК-ның 2025 жылғы қызметінің қорытындысы. Біз техникалық реттеу, стандарттау және өлшем бірлігін қамтамасыз ету салаларын дамытуды талқыладық, сондай-ақ алдағы кезеңге арналған міндеттерді қарастырдық, - деп атап өтті.
Баяндама барысында 2025 жылы ҚазСтандарттың қызметі алты негізгі бағытты қамтығаны айтылды: стандарттау, метрология, ғылым, техникалық реттеу, сәйкестікті бағалау және халықаралық ынтымақтастық. Қазақстандық өлшеу жүйесі CIPM MRA келісімінің шеңберінде әлемнің 100-ден астам елінде танылды, ал «Халал» ұлттық сертификаттары БАӘ және Парсы шығанағының өзге елдерінде танылады. Қазақстан сонымен қатар ISO, IEC және COOMET халықаралық ұйымдарының мүшесі болып табылады, бұл елдің халықаралық стандарттарды әзірлеуге қатысуын қамтамасыз етеді.
«ҚазСтандарт» РМК бас директоры Мәлік Сәулебай кәсіпорын қызметінің барлық бағыттарын дәйекті дамытудың басымдығын атап өтті.
— Біз үшін тек қол жеткізген ұстанымдарды сақтау ғана емес, сонымен қатар стандарттау мен метрологиядан бастап цифрлық шешімдер мен халықаралық ынтымақтастыққа дейінгі қызметтің барлық бағыттарын дәйекті түрде дамыту да маңызды. 2025 жылдың қорытындысы ҚазСтандарттың тұрақты және жүйелі форматта дамып жатқанын растайды, - деп Мәлік Сәулебай атап өтті.
Баяндаманың жеке блогы ТЖҚЖЖ жүйесін жаңғыртуға арналды. Премьер-Министрдің тапсырмасын орындау шеңберінде жасанды интеллект құрылғыларын қолдана отырып, тауар түрлерін жіктеу аяқталды.
Стандарттау саласында 2025 жылы ҚазСтандарт 62 ұлттық және мемлекетаралық стандарт, сондай-ақ 16 бастамашыл стандарт әзірледі. Бес жыл ішінде ұлттық стандарттарға тегін қолжетімділік қамтамасыз етілді. 2025 жылы пайдаланушылар ҚР СТ 27 737 стандартын жүктеді, бұл ретте оларды қолдану деңгейі 70 пайыздан асты. Сондай-ақ, ҚазСтандарт атом энергетикасы, электрмен зарядтау инфрақұрылымы, АӨК, экология, медицина саласындағы жобаларды және «Алатау Сити» жобасын нормативтік және метрологиялық қамтамасыз етуге қатысты.
«Алатау Сити» жобасы жаңа буын қаласы ретінде қарастырылуда. Жобалау кезеңінде ISO 37120 халықаралық стандартын қолдану қалалық орта сапасыкөрсеткіштерінің ашық болуын қамтамасыз етеді және тұрақты дамудың модельдік бағдарын қалыптастырады.
2025 жылдың қазан айында Халықаралық стандарттау ұйымының (ISO) бас хатшысы Серхио Мухика жұмыс сапарымен келді. Кездесу барысында Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевқа бұрын ұсынылған бастамалар айтылды. Олар тұрақты қалаларды дамытуға, жасанды интеллект саласындағы стандарттарды енгізуге және жастарды стандарттау процестеріне тартуға бағытталған.
Бірінші бастама ISO 37120 «Тұрақты қалалар мен қауымдастықтар» стандарты бойынша салыстырмалы бағалау жүйесін енгізуді көздейді. 2024 жылдың желтоқсан айында Астана ОА-да бірінші болып Silver деңгейінің ISO 37120 сертификатын алғанын атап өтеміз.
Екінші бастама ашық және қауіпсіз цифрлық ортаны қалыптастыруға бағытталған, ISO негізіндегі жасанды интеллект саласындағы халықаралық стандарттарды әзірлеуге және енгізуге қатысты.
Үшінші бастамада студенттер үшін Стандарттау жөніндегі халықаралық олимпиада өткізу болжанады. 2025 жылдың тамыз айында қазақстандық оқушылар Сеулдегі стандарттау жөніндегі халықаралық олимпиадаға қатысты.
Метрология бөлігінде 106 мемлекеттік эталонды қамтитын эталондық базаны дамытуға баса назар аударылды. Қазақстанның өлшеу және калибрлеу мүмкіндіктері 122 СМС-жолды құрайды, бұл халықаралық рейтингте 100-ден астам ұлттық метрология институттарының арасында 45-орынға сәйкес келеді.
— Бүгінгі таңда Қазақстанның өлшеу және калибрлеу мүмкіндіктері 122 СМС-жолды құрайды. Бұл көпжылдық жүйелі жұмыстың нәтижесі және халықаралық деңгейде мойындау, — деп Мәлік Сәулебай атап өтті.
Негізгі жетістіктердің қатарында өнеркәсіп пен экологияның қажеттіліктері үшін массалық және молярлық үлес бірлігінің мемлекеттік эталонын құру, сондай-ақ Астанада шық пен қырау нүктесінің эталонын жаңғырту атап өтілді, бұл ылғалдылық параметрлерін өлшеу дәлдігін арттыруға мүмкіндік берді.
Цифрландыру бөлігінде KSM.KZ ресми сайтын қайта өңдеу және қайта құру, онлайн оқыту және вебинарлар өткізу үшін платформа әзірлеу, сондай-ақ SMART ғылыми-техникалық журналының веб-ресурсын іске қосу атап өтілді.
Негізгі баяндамадан кейін сөз метрология саласындағы құрметті қайраткер Василий Михалченкоға берілді, ол ҚазСтандарттың жұмысына оң баға берді.
— Бұл үлкен, ұқыпты және көбінесе байқалмайтын жұмыс, бірақ дәл осы жұмыс өлшемдерге деген сенімді қалыптастырады және өнеркәсіптің дамуына негіз болады, — деп Василий Михалченко атап өтті.
Отырысты және 2026 жылға арналған басым міндеттерді төрағалық етуші — Қазақстан Республикасының Сауда және интеграция вице-министрі Айдар Әбілдабеков қорытындылады.
2026 жылға арналған негізгі жоспарлардың ішінде цифрлық метрологияны дамыту, электрмен зарядтау станцияларын салыстырып тексеруге арналған мамандандырылған мобильді зертхана құру, машинада оқылатын стандарттарды енгізу, жаңа стандарттар дүкенін іске қосу және кәсіпорынды акционерлік қоғамға қайта құру көрсетілген.
