18 Шілде 2025
Астанада «ҚазСтандарт» РМК Қазақстандық автоматтандыру және робототехника қауымдастығымен бірлесіп ұйымдастырған дөңгелек үстел өтті, онда өнеркәсіптік робототехника және ақпараттық қауіпсіздік саласындағы ұлттық стандарттауды дамытудың негізгі аспектілері талқыланды. Іс-шараға еліміздің цифрлық және телекоммуникациялық инфрақұрылымына жауап беретін Қазақстан Республикасы Өнеркәсіп және құрылыс министрлігінің, салалық қауымдастықтардың, жетекші машина жасау компаниялары мен ұйымдардың өкілдері жиналды.
Кездесудің басты тақырыбы өнеркәсіптік роботтарды енгізу кезінде қауіпсіздікті арттыруға және қарқынды цифрландыру жағдайында киберқауіпсіздікті қамтамасыз етуге бағытталған жаңа ұлттық стандарттар болды. Ұсынылған құжаттар робототехникалық кешендерді де, ақпараттық жүйелерді де жобалауға, пайдалануға және сенімділігін бағалауға қойылатын талаптарды анықтайтын бірыңғай нормативтік негізді қалыптастырады.
Қатысушылардың назарын робототехникалық кешендердің бүкіл өмірлік циклі — жобалаудан бастап пайдаланудан шығаруға дейінгі циклді қамтитын ҚР СТ ISO 10218-1-2024және ҚР СТ ISO 10218-2-2024 стандарттары аударды. Онда өндірістік тәуекелдерді азайту және жабдықты пайдаланудың барлық кезеңдерінде технологиялық тұрақтылықты арттыру шаралары сипатталады.
Адамның өнеркәсіптік роботтармен өзара іс-қимылын реттейтінҚР СТ ISO/TS 15066-2024стандарты ҚР СТ ISO 10218-1-2024 және ҚР СТ ISO 10218-2-2024 стандарттарын толықтырады және роботтар мен операторлар қатар әрекет ететін жұмыс кеңістіктерінің қауіпсіздігіне қойылатын нақты талаптарды белгілейді. Коллаборативті технологиялар енгізіліп жатқан дәуірде мұндай құжат автоматтандыруға бағытталған кәсіпорындар үшін стратегиялық маңызға ие болады.
Ақпараттық технологиялардың қауіпсіздігін бағалаудың әмбебап өлшемдерін белгілейтін ҚР СТ ISO/IEC 15408-3-2024 стандарттың да маңызы бар. Бұл құжат цифрлық шешімдер үшін сенімді архитектураны қалыптастыруға мүмкіндік береді және модульдер мен қауіпсіздік тапсырмаларын қоса, қорғаныс профильдерін бағалаудың нақты параметрлерін белгілейді.
Іс-шарада сөз сөйлеген Қазақстандық автоматтандыру және робототехника қауымдастығының президенті Владимир Туреханов стандарттарды енгізу тек формальдылық емес, өнеркәсіптік қауіпсіздікті қамтамасыз ету үшін қажетті шарт екенін атап өтті.
— Заманауи стандарттар компанияларға технологиялық трансформация жағдайында сенімді әрекет етуге мүмкіндік бере отырып, өнеркәсіптік роботтарды орнату мен пайдаланудың нақты регламенттерін белгілейді, — деп атап өтті Туреханов.
Талқылау қорытындысы қатысушылардың робототехника және ақпараттық қауіпсіздік саласындағы стандарттарды әзірлеу бойынша жүйелі жұмысты жалғастыру қажеттілігі туралы жалпы ұстанымы болды. Бұл құжаттар техникалық реттеу құралдары ретінде ғана емес, сонымен қатар Қазақстанның экономиканы цифрлық жаңғырту бағытын қолдауға қабілетті орнықты дамудың негізгі тетіктері ретінде қарастырылады.