17 Ақпан 2026
3 ақпанда Халықаралық салмақтар мен өлшемдер бюросының ақпараттық платформасында — BIPM (KCDB) — Қазақстан Республикасының шық/қырау температурасының мемлекеттік эталонын калибрлеу және өлшеу мүмкіндіктерін растайтын Calibration and Measurement Capabilities (CMC) үш жолы жарияланды.
CMC-жолдар минус 50 °C-тан 20 °C-қа дейінгі диапазондағы шық нүктесінің генераторларын калибрлеуді қамтиды. Ұсынылған деректердің сараптамасын Жапония, Қытай, Франция және Коста-Рика ұлттық метрологиялық институттарының техникалық сарапшылары жүргізді.
Жарияланым COOMET.T-K6.1 «Bilateral key comparisons of dew point temperature standards of national metrological institutes» өңірлік негізгі салғастыру нәтижелеріне негізделген. Салғастыру шық нүктесінің гигрометрлерін пайдалану арқылы орындалды. Қорытындысы бойынша қазақстандық эталон өлшемдерінің басқа елдердің эталондарымен келісімділігінің жоғары дәрежесін растайтын оң нәтижелер алынды.
Шық нүктесінің температурасы — газдардың ылғалдылығын бақылау кездегі негізгі параметрлердің бірі. -50 °C-тан 20 °C-қа дейінгі диапазонның қолданбалы мәні бар: -40...-50 °C көрсеткіштері магистральдық газға арналған типтік нормативтік талаптар болып табылады. Мұндай өлшемдердің дәлдігі мұнай-газ саласы, энергетика, фармацевтика және сынақ зертханалары үшін өте маңызды.
— Жаңа CMC-жолдарын жариялау Қазақстанның өлшеу мүмкіндіктерінің халықаралық талаптарға сәйкестігін растайды. Бұл нәтижелерге деген сенімді нығайтады және шетелдік әріптестермен ынтымақтастықты кеңейтеді, — деп атап өтті «ҚазСтандарт» РМК бас директорының орынбасары Нұрбек Хабиев.
KCDB базасында СМС орналастыру өлшеу нәтижелерін халықаралық тануды қамтамасыз етеді және шетелдік тапсырыс берушілер үшін өлшеу құралдарын калибрлеу бойынша қызметтер көрсету мүмкіндігін ашады.
2008 жылдан бастап дерекқорында Қазақстан Республикасының 125 CMC-жолдары жарияланды, бұл отандық эталондардың тұрақты халықаралық танылғандығын растайды. Жарияланған CMC-жолдарының саны бойынша Қазақстан 104 елдің ішінде 45-ші орында тұр.